Most Dutch verbs form [the perfect tense](#/lesson/perfect-tense) (a helper verb plus a form like _gewerkt_ or _gegaan_) with _hebben_: _ik heb gewerkt_. You use _zijn_ for verbs that describe a change of place or state, as in _ik ben vertrokken_ or _hij is ziek geworden_, and for the verbs _zijn_ and _blijven_ themselves. Movement verbs like _fietsen_ take _zijn_ when you say where you went and _hebben_ when you mean the activity.
The pattern
Most verbs take _hebben_ in the perfect tense. Use _zijn_ for verbs that describe a change of place or state, and for _zijn_ and _blijven_.
- _hebben_: most verbs, such as _werken_, _eten_, _kopen_ and _slapen_ (_ik heb geslapen_)
- _zijn_ for a change of place: _gaan_, _komen_, _vertrekken_ (_ze is vertrokken_)
- _zijn_ for a change of state: _worden_, _sterven_, _beginnen_ (_het is begonnen_)
- _zijn_ for the verbs _zijn_ and _blijven_: _ik ben ziek geweest_, _ik ben gebleven_
- movement verbs (_fietsen_, _lopen_, _rijden_, _zwemmen_): _zijn_ with a destination, _hebben_ for the activity
Examples
| Ik heb gisteren tot zes uur gewerkt. | I worked until six yesterday. |
|---|---|
| Sanne is om acht uur vertrokken. | Sanne left at eight. |
| Mijn moeder is gisteren op bezoek gekomen. | My mother came to visit yesterday. |
| Mijn buurvrouw is vorige week oma geworden. | My neighbour became a grandmother last week. |
| De cursus is in september begonnen. | The course started in September. |
| Mijn opa is in 2015 gestorven. | My grandfather died in 2015. |
| Ik ben vorige week ziek geweest. | I was ill last week. |
| Emma is de hele dag in bed gebleven. | Emma stayed in bed all day. |
| Ik ben naar huis gefietst. | I cycled home. |
| Ik heb vandaag veel gefietst. | I cycled a lot today. |
Why it works this way
Think about what each helper puts in the spotlight. With _hebben_, the sentence is about something you did: _Ik heb gewerkt_. With _zijn_, the sentence usually describes a change: the subject moved to another place or became something else. _Sanne is vertrokken_ means Sanne left. _Mijn buurvrouw is oma geworden_ means she became a grandmother. Often the new situation still holds, but the tense does not promise that: Sanne may well be back home by now.
Movement verbs show this best. _Ik ben naar huis gefietst_ tells you where I went. _Ik heb vandaag veel gefietst_ only tells you what I did. A place where the activity happened is not a destination, so _Mei heeft in het park gewandeld_ takes _hebben_.
Remember: _zijn_ is for moving to another place or turning into something else. If you just did something, use _hebben_. The verbs _zijn_ and _blijven_ do not fit this picture, so learn them as a pair: _ik ben geweest_, _ik ben gebleven_.
Treat the change idea as a strong tendency rather than a law. Some change verbs switch to _hebben_ when they have an object: _Het glas is gebroken_ (the glass broke), but _Daan heeft het glas gebroken_ (Daan broke the glass). The safest habit is to learn each _zijn_ verb together with its helper.
English uses have with every verb, and Spanish also has one helper for everything, so speakers of both tend to use _hebben_ everywhere. German splits its verbs in a similar way, which helps, but German often uses its word for "be" with swimming or cycling even without a destination, where Dutch wants _hebben_.
Watch out
- Not: _Ik heb ziek geweest._ Say: _Ik ben ziek geweest._ (_zijn_ takes _zijn_ as its helper, even though English says have been)
- Not: _We hebben naar de markt gegaan._ Say: _We zijn naar de markt gegaan._ (_gaan_ takes _zijn_)
- Not: _Ik heb een week in Utrecht gebleven._ Say: _Ik ben een week in Utrecht gebleven._ (_blijven_ takes _zijn_)
- Not: _Het heeft koud geworden._ Say: _Het is koud geworden._ (_worden_ is a change of state)
- Not: _Lotte is de hele middag gezwommen._ Say: _Lotte heeft de hele middag gezwommen._ (no destination, just the activity)
Quick check
- Fill in _is_ or _heeft_: _Daan ... gisteren naar Amsterdam gefietst._
- Fill in _is_ or _heeft_: _Yara ... zondag twee uur in het bos gewandeld._
- Fix the sentence: _De les heeft om negen uur begonnen._
- Fill in _is_ or _heeft_: _Joris ... vorige maand naar Rotterdam verhuisd._
Answers
- _is_ (a destination: Daan cycled to Amsterdam)
- _heeft_ (no destination, just the activity)
- _De les is om negen uur begonnen._ (_beginnen_ takes _zijn_)
- _is_ (_verhuizen_ is a change of place)
Use it today
This weekend, send a friend a short Dutch message with three sentences: one with a destination (_Ik ben naar de markt gefietst_), one about an activity (_Ik heb veel gewandeld_), and one with _geweest_ or _gebleven_.